Wciąż nie działa ePUAP i nie wiadomo, kiedy zostanie przywrócony. Rząd zdecydował się wyłączyć narodową platformę e-administracji ePUAP, po ataku cybernetycznym, do którego doszło w środę. Jak widać, uderzenie hakerów musiało być poważne, ponieważ do tej pory nie udało się przywrócić cyfrowych usług. Resort cyfryzacji wskazuje, że w praktyce chodziło o przygotowania cyberprzestępców do uderzenia w grudniu, na razie czynili przygotowania. Ich plan udaremniono.
Urzędy odcięte, ABW w akcji
Nie działają usługi bezpośrednio powiązane z elektronicznymi skrzynkami podawczymi (ESP) oraz formularzami osadzonymi na tej platformie. W praktyce obywatele zostali odcięci od dostępu do wielu spraw urzędowych. Choć kluczowe systemy uwierzytelniania oraz większość wyspecjalizowanych portali resortowych działają na odrębnej infrastrukturze, to np. podpisy elektroniczne ID, wykorzystywane w kontaktach z urzędami (realizowane właśnie przez platformę ePUAP), są zamrożone. Podobnie skrzynki podawcze urzędów, co sprawia, że niektóre wnioski o wydanie odpisów aktów stanu cywilnego, zgłoszenia meldunkowe czy wnioski o wydanie zaświadczeń nie będą dostępne.
Minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski przekonuje, że atak został „wykryty i zatrzymany”, a platforma została wyłączona prewencyjnie, a nie dlatego, że została naruszona. W sprawę zaangażowała się Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Nie wiadomo, kiedy ePUAP zostanie przywrócony. Przy logowaniu do platformy wyświetla się wciąż informacja: „Przerwa w dostępie do skrzynek ePUAP. Ze względu na trwające prace serwisowe skrzynki ePUAP są obecnie niedostępne dla obywateli i urzędów. Przepraszamy za utrudnienia”.
Jak tłumaczy nam Wojciech Głażewski, dyrektor firmy Check Point Software Technologies w Polsce, atak na ePUAP to przykład zagrożenia, którego konsekwencje mogą wykraczać daleko poza samą sferę technologiczną.
Jakie są motywacje hakerów?
– System ten jest ważnym elementem cyfrowej komunikacji obywateli z państwem, dlatego jednym z możliwych celów hakerów może być destabilizacja usług publicznych, utrudnienie funkcjonowania administracji i przede wszystkim wywołanie niepokoju społecznego oraz podważenie zaufania do bezpieczeństwa cyfrowego państwa – komentuje.
Ekspert zwraca uwagę, że doświadczenia z innych krajów pokazują, iż motywacje stojące za podobnymi atakami bywają różne: od politycznych i ideologicznych, przez chęć demonstracji siły i zdobycia rozgłosu, po działania inspirowane przez obce państwa.
Czytaj więcej
Niemal połowa polskich fabryk obawia się ataku cyfrowego, ale tylko nieliczne mają przećwiczone procedury reagowania. O luce kompetencyjnej, roli z...
– Nie można też wykluczyć motywacji finansowych – atak może być próbą wymuszenia okupu, kradzieży danych lub przygotowaniem do kolejnych operacji cyberprzestępczych. Niezależnie od intencji sprawców, incydent pokazuje, że ochrona systemów administracji publicznej to dziś nie tylko kwestia bezpieczeństwa IT, ale również bezpieczeństwa państwa i zaufania obywateli do usług cyfrowych – podkreśla.
Wicepremier Gawkowski wskazał, że plan cyberataku na system ePUAP był szerszy i miał doprowadzić do paraliżu pracy administracji publicznej dopiero w grudniu. Wskazuje na to analiza logów systemowych (hakerzy prowadzili dopiero działania przygotowawcze do późniejszego uderzenia w administrację publiczną). Pewne jest, że do paraliżu doprowadzili hakerzy z zagranicy.
