Reklama

Ten mikroreaktor jądrowy zwiastuje rewolucję. Da się go przewieźć samolotem

Departament Energii i Departament Obrony USA po raz pierwszy przetransportowały samolotem mały reaktor jądrowy, aby zademonstrować możliwość szybkiego dostarczenia energii do zastosowań wojskowych i cywilnych. Urządzenie zbudowane przez start-up Valar Atomics jest nieco większe od minivana.

Publikacja: 16.02.2026 15:25

Sekretarz energii USA Chris Wright i podsekretarz obrony USA ds. zakupów i utrzymania Michael Duffey

Sekretarz energii USA Chris Wright i podsekretarz obrony USA ds. zakupów i utrzymania Michael Duffey na pokładzie samolotu C-17, który przetransportował mikroreaktor jądrowy Ward firmy Valar Atomics

Foto: REUTERS/Valerie Volcovici

Z tego artykułu się dowiesz:

  • Jaka była metoda transportu mikroreaktorów jądrowych w USA?
  • Dlaczego administracja prezydenta Trumpa wspiera rozwój małych reaktorów jądrowych?
  • Jakie działanie w dziedzinie budowy mikroreaktorów zostały już zrealizowane przez Valar Atomics?

Mikroreaktor Ward wraz z komponentami (bez paliwa jądrowego) został przetransportowany w niedzielę 15 lutego na pokładzie samolotu C-17 z Kalifornii, gdzie znajduje się siedziba Valar Atomics, do bazy sił powietrznych Hill w stanie Utah. Na pokładzie samolotu znajdowali się również sekretarz energii Chris Wright oraz podsekretarz obrony ds. zakupów i utrzymania Michael Duffey. Przedstawiciele amerykańskiego rządu określili to wydarzenie jako przełom dla amerykańskiej energetyki jądrowej i logistyki wojskowej.

– To przybliża nas do wdrożenia energii jądrowej wtedy i tam, gdzie jest potrzebna, aby zapewnić naszym żołnierzom narzędzia do zwycięstwa w walce – powiedział Duffey cytowany przez agencję Reuters. Agencja przypomina, że administracja prezydenta Donalda Trumpa postrzega małe reaktory jądrowe jako jeden z kilku sposobów na zwiększenie produkcji energii w USA. W maju ubiegłego roku Trump wydał cztery rozporządzenia wykonawcze mające na celu pobudzenie krajowego wdrażania energetyki jądrowej, aby sprostać rosnącemu zapotrzebowaniu na energię związanemu z bezpieczeństwem narodowym oraz konkurencją w dziedzinie sztucznej inteligencji.

Czytaj więcej

Energetyczny przełom? Prywatne „sztuczne słońce” świeciło przez 22 minuty

Rozporządzenie Trumpa zezwala wybranym startupom na budowę reaktorów badawczych bez konieczności ubiegania się o wszystkie zgody administracyjne na wstępnym etapie. Rząd USA zaangażował się w wybrane przedsięwzięcia również finansowo. Jedną ze wskazanych firm jest Valar Atomics.

Reklama
Reklama

„(…) to przełomowy moment w amerykańskim renesansie energetyki jądrowej. Zgodnie z rozporządzeniem wykonawczym nr 14301, jesteśmy częścią skoordynowanego, ogólnokrajowego wysiłku na rzecz przywrócenia amerykańskiej dominacji w dziedzinie technologii jądrowej (…)” – czytamy w komunikacie Valar Atomics z sierpnia 2025 r. Firma nazywa całe przedsięwzięcie ułatwiające startupom budowę minireaktorów „drugim Projektem Manhattan”.

Reaktor jądrowy trochę większy od minivana

Zgodnie z założeniami Departamentu Energii, trzy budowane reaktory mają osiągnąć tzw. poziom krytyczny (czyli stan, w którym reakcja jądrowa może się samoczynnie podtrzymywać) do 4 lipca 2026 r. W listopadzie 2025 r. Valar Atomics ogłosił, że jego eksperymentalny reaktor osiągnął kontrolowaną reakcję rozszczepienia. Transport z Kalifornii do ośrodka w Utah, który odbył się w niedzielę 16 lutego, to kolejny krok w rozwoju całego projektu.

Czytaj więcej

Reaktory jądrowe coraz mniejsze. Ten szwajcarski liliput może odmienić energetykę

Mikroreaktor zaprezentowany podczas niedzielnego wydarzenia jest nieco większy niż minivan. Isaiah Taylor, prezes Valar Atomics powiedział, że może on generować do 5 megawatów energii elektrycznej, co wystarcza do zasilenia 5000 domów. W lipcu rozpocznie pracę z mocą 100 kilowatów i w tym roku osiągnie maksymalnie 250 kilowatów, zanim zostanie stopniowo zwiększony do pełnej mocy. Valar ma nadzieję rozpocząć sprzedaż energii w trybie testowym w 2027 r. i osiągnąć pełną komercjalizację w 2028 r.

Energia z mikroreaktorów jądrowych nie będzie opłacalna?

– Nie ma żadnego uzasadnienia biznesowego dla mikroreaktorów, które – nawet jeśli będą działać zgodnie z założeniami – będą produkować energię elektryczną po znacznie wyższym koszcie niż duże reaktory jądrowe, nie wspominając o odnawialnych źródłach energii, takich jak wiatr czy słońce – komentuje tymczasem Edwin Lyman, dyrektor ds. bezpieczeństwa energetyki jądrowej w organizacji Union of Concerned Scientists.

Przypomniał on też, że nawet małe generatory powodują powstawanie znacznej ilości odpadów promieniotwórczych. Reuters przytacza wypowiedź sekretarza energii Chrisa Wrighta, który powiedział, że mimo nierozwiązania kwestii składowania odpadów nuklearnych, Departament Energii prowadzi rozmowy z kilkoma stanami, w tym z Utah, w sprawie wyznaczenia miejsc, w których możliwe byłoby przetwarzanie paliwa lub trwała utylizacja.

Węgiel
Donald Trump wraca do węgla rozporządzeniami
Materiał Promocyjny
Jak osiągnąć sukces w sprzedaży online?
Atom
Pierwsze kredyty z USA na polski atom już w drodze. Jest umowa
Technologie
Energetyczny przełom? Prywatne „sztuczne słońce” świeciło przez 22 minuty
Materiał Promocyjny
Rozwiązania AI dla firm są coraz ważniejsze – agentowa sztuczna inteligencja staje się priorytetem dla dyrektorów IT
Materiał Promocyjny
Presja dorastania i kryzys samooceny. Dlaczego nastolatki potrzebują realnego wsparcia
Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama
Reklama