Długie uzgodnienia
Okazuje się, że regiony właściwie nie przystąpiły jeszcze do fizycznej realizacji inwestycji (robót budowlanych) w regionalne sieci szerokopasmowe, gdyż wciąż borykają się z problemami formalno-prawnymi. Robót budowlanych nie zaczęto np. w Wielkopolsce i na Mazowszu, gdzie mają powstać największe sieci.
– Budowa sieci szerokopasmowych, to dla regionów nowy temat. Testowane są różne modele. Do tego jest to w ogóle trudny obszar, bo dotykają go ograniczenia ze strony Komisji Europejskiej związane z pomocą publiczną i polityką konkurencji – uważa Jerzy Kwieciński, ekspert Business Center Club.
Mimo skali inwestycji Wielkopolska zdecydowała się na pionierskie rozwiązanie, które wymagało notyfikacji KE. – Nasza sieć ma powstać w formule partnerstwa publiczno-prywatnego. W tym celu powołaliśmy spółkę akcyjną ze 100 proc. kapitałem samorządu, ale z czasem wyłonieni przez nas dwaj partnerzy prywatni objęli w niej większość udziałów – tłumaczy Radosław Krawczykowski, dyrektor Departamentu Wdrażania Programu Regionalnego w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Wielkopolskiego. Dodaje, że region dofinansuje projekt w 85 proc. ze środków unijnych (traktatowa pomoc publiczna), co wymagało zgody Brukseli, i to podwójnej.
Po pierwsze, na tak wysoki poziom dofinansowania i, po drugie, na formułę inwestycji. – Pierwszą zgodę już mamy co oznacza, ze możemy ruszyć z robotami budowlanymi, druga, to raczej formalność – wyjaśnia Krawczykowski. Planowo inwestycja ma się zakończyć w I kwartale 2015 r. Roboty mają się zacząć na jesieni tego roku. Dokładnie rzecz ujmując Wielkopolska wybudowała już 25 km sieci, ale w ramach mniejszego projektu dedykowanego Policji. To wewnętrzna sieć dla jej komend.
Różne warianty
Z procedurą notyfikacji zmaga się też Mazowsze. Wartość „Internetu dla Mazowsza”, tak jak i projektu Wielkopolski przekracza 50 mln euro (wynosi ok. 500 mln zł). Potrzebna jest więc zgoda Brukseli. – Podążamy tropem Wielkopolski. Jesteśmy po prenotyfikacji w KE. Ostatnio złożyliśmy uzupełnienia do dokumentacji. Dopiero, jak uzyskamy zgodę Brukseli będziemy mogli ruszyć z robotami. Wcześniej nie można tego robić chyba, że na własne ryzyko – mówi Mariusz Frankowski, dyrektor Mazowieckiej Jednostki Wdrażania Programów Unijnych.
Inną formułę w ramach regionalnej pomocy inwestycyjnej wybrały pomorskie i lubuskie. I, jak wskazuje Jan Szymański, dyrektor Departamentu Programów Regionalnych w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Pomorskiego, to te województwa są najbardziej zaawansowane.
– Z tego co mi wiadomo, to tylko pomorskie i lubuskie podpisały umowy z wykonawcami – mówi. – Naszą sieć budujemy z Telekomunikacją Polską oraz dwoma mniejszymi, lokalnymi firmami. Przy dotacji 36 mln zł TP SA wykłada 120 mln zł – podkreśla Szymański.
Dotychczas najwięcej sieci – 44 km – przybyło w Lubelskim. Nie chodzi jednak o wielką sieć, a mniejsze, uzupełniające.
MRR trzyma rękę na pulsie
Największy realizowany obecnie projekt telekomunikacyjny w Unii Europejskiej jakim jest budowa Sieci Szerokopasmowej Polski Wschodniej finansowana z programu operacyjnego „Rozwój Polski Wschodniej” dedykowanego pięciu wschodnim regionom kraju (lubelskie, podlaskie, podkarpackie, świętokrzyskie i warmińsko-mazurskie) jeszcze nie ruszył. Trwają natomiast mniejsze inwestycje telekomunikacyjne.
– To mniejsze projekty gmin i powiatów komplementarne do Sieci Szerokopasmowej Polski Wschodniej – mówi Krzysztof Hetman, marszałek lubelski.
Resort rozwoju regionalnego zapewnia, że na bieżąco monitoruje realizację wszystkich inwestycji w regionach. – Obecny stan realizacji sieci szerokopasmowych wynika ze złożoności oraz rozległego przestrzennie charakteru projektów, co wpływa na wydłużenie procesu pozyskiwania decyzji środowiskowych, negocjacji z właścicielami terenów, opracowywania dokumentacji. Istotne znaczenie w przypadku dużych projektów ma także konieczność uzyskania indywidualnych notyfikacji w Komisji Europejskiej – tłumaczy Piotr Popa, wicedyrektor biura ministra rozwoju regionalnego. Dodaje, że większość inwestycji w regionach znajduje się w zaawansowanej fazie przygotowywania.
– Obecnie na 144 realizowane projekty, podpisano 131 umów o dofinansowanie – wskazuje.